Als ik een tijdje ben weggeweest, sta ik altijd te popelen om de rijbaan weer in te stappen. We moeten het ook weer niet overdrijven, zo lang was ik nou ook weer niet afwezig. Maar wat meteen opvalt is hoe snel oude gewoonten de kop op steken als er niet met enige regelmaat iets van wordt gezegd.
Hoe vaak moet je les nemen? Ik ga dat leerlingen niet opleggen. Je moet dat echt zelf weten. De motieven kunnen verschillend zijn. Tijd of geld, daar heb ik me als instructeur niet mee te bemoeien, dat is privé wat je daarmee wil. Wat wel een feit is, is dat ieder mens bepaalde patronen heeft waar je in terugvalt. Een paard heeft dat ook. Dat zijn voor het rijden niet altijd handige dingen. Een instructeur is ervoor om je daarop te wijzen en mee te helpen. Herhaling is daarbij belangrijk en noodzakelijk. Dit geldt voor iedereen, van hoog tot laag. Ervaring maakt wel dat je bepaalde patronen sneller herkent en er zelf mee aan de slag kunt gaan. Maar nog steeds zijn een paar ogen op de grond een waardevolle aanvulling. En een spiegel in een rijbaan. Of iemand die filmt, zodat je zelf kunt zien dat je gevoel en de werkelijkheid ver uit elkaar kan liggen.
Mensen en paarden zijn allemaal scheef. Dit vliegt meteen (bijna letterlijk) uit de bocht als je er een tijdje minder aandacht aan besteed. Een paard wil gewoon lopen zoals z’n lijf het lekkerst zit, die is er helemaal niet mee bezig dat het beter voor hem is om rechtgericht te gaan. Dus als je daaraan gaat frutselen zegt hij geen ‘dankjewel’ maar ‘gatverdamme’ en komt de trukendoos uit de kast. Als je daar niet op wordt gewezen, is de kans groot dat je met deze afleidende zaken in de weer gaat en zo het echte probleem niet oplost.
Denk aan het woord ‘handig’…
Wij mensen zijn in feite apen. Daarmee bedoel ik dat wij onze handen gebruiken voor alles. Daar zijn wij erg op ingesteld en daarom ook zijn we snel geneigd om -automatisch- met onze handen naar een oplossing te zoeken. Ziedaar het scheve paard. Doordat we met twee teugels een verbinding hebben met het voorste puntje, waar de scheefheid maximaal tot uiting kan komen, voel je dat een paard op één van de twee teugels leunt. Dat is niet de oorzaak, maar het gevolg. De kans is echter groot dat wij dat onbewust aanpakken en vasthouden, waardoor we een steuntje bieden, zodat een paard nog meer gaat leunen.
Een kringloop van kip en ei
Het recht maken van scheefheid is een complex verhaal. Jij zit scheef doordat het paard je scheef zet wat dan weer komt omdat jij scheef bent en zo gaat het kringetje door. Dat moet je op verschillende manieren doorbreken, maar één belangrijk punt daarbij is dat je NIET dat steuntje biedt als je paard op één teugel hangt. Dat is lastig, want dat gaat volledig tegen onze natuur en het gevoel in. Loslaten is ook niet de goede term, want zonder verbinding geen communicatie. Je moet echter wel steeds weer de druk van die strakke kant af halen, zelfs als dat betekent dat het paard daardoor zijn hoofd en hals naar die kant inbuigt, op zoek naar dat steuntje. Dat is, als je goed rechtricht, maar tijdelijk en één van die randzaken waar je niet op in moet gaan. De bedoeling is dat je verbinding probeert te krijgen met de ándere kant, de kant die het paard niet aanneemt. Dáár zit het probleem.
De trukendoos gaat open
Zoals gezegd, een paard is er zelf helemaal niet mee bezig om rechter te worden. Ga jij dat proberen, dan vindt hij dat maar lastig en krijg je van alles om je oren waar je niet op zit te wachten. Ze gaan harder of zachter, ze gaan met hun schouder naar binnen vallen of erover naar buiten weglopen, uitzwaaien of juist traversachtig, je wordt helemaal naar binnen of naar buiten gezet. Je moet daar iets mee, maar zónder weer in de valkuil van dat steuntje op één teugel te trappen… Want zo lang je die strakke kant in de houdgreep houdt, gaat al dat andere wat je eraan probeert te doen toch de mist in. Ik durf te beweren dat dit niet lukt zonder regelmatige hulp van een instructeur. Of noem het coach of trainer, als je teveel last van je ego hebt om toe te geven dat je ogen op de grond nodig hebt.
Paardrijden is hartstikke moeilijk. Je moet denken, je moet je lijf in onderdelen onafhankelijk kunnen gebruiken en ook nog eens tegen je natuur ingaan. Het is maar goed dat paarden zulke geweldige beesten zijn, anders zou het (bij vlagen) echt niet leuk zijn…